لاکان ـ هیچکاک اثر اسلاوی ژیژک
کتاب «لاکان ـ هیچکاک» اثر اسلاوی ژیژک با ترجمه و ویراستاری مازیار اسلامی از سوی انتشارات ققنوس در شمارگان 1100 نسخه و 384 صفحه منتشر شد.
کتاب حاضر که برای نخستین بار در دهه 1980 در فرانسه چاپ شده یکی از نخستین دستاوردهای مکتب روانکاوی اسلوونی است.
این کتاب مجموعه مقالاتی است که از سوی لیلا ارجمند، امید مهرگان، امید نیک فرجام، مازیار اسلامی و شهریار وقفیپور ترجمه شده است. نام اصلی کتاب «آنچه میخواستید درباره لاکان بدانید اما جرات پرسیدنش از هیچکاک را نداشتید» بود که به خاطر طولانی بودن به عنوان جدید «لاکان ـ هیچکاک» تغییر یافته است. مکتب روانکاوی اسلوونی که میتوان به شکلی فشرده آرایشان را در این کتاب دید واجد مختصاتی است که آن را از دیگر سنتهای لاکانی مجزا میکند.
هنگام ظهور مکتب اسلوونی دو قرائت از لاکان در فرانسه رایج بود. قرائت نخست از آن ژاک آلن میلو بود که بر مفهوم «امر واقعی» در واپسین مرحله فکری لاکان تاکید داشت و آن را به عنوان مفهومی میخواند که در برابر «امر نمادین» مقاومت میکند.
قرائت دوم هم متعلق به لویی آلتوسر بود که تفسیری مارکسیستی از لاکان ارائه میکرد و معتقد بود روانکاوی لاکان سوژهای را طرح میریزد که با ماتریالیسم تاریخی مارکس قابل قیاس است. کتاب حاضر از سه بخش با عناوین، مضامین، فیلمها و جهان هیچکاک منتشر شده است. اهمیت کتاب حاضر صرفا به قرائت متفاوتش از لاکان در مفهوم عام محدود نیست. در حوزه نظریه روانکاوی فیلم نیز این کتاب و البته دیگر نوشتههای اسلاوی ژیژک انقلابی عظیم است. نظریه روانکاوی فیلم، نظریهای مسلط در دهه 1970 است که پایگاه نظری آن مجله اسکرین و نویسندگانی همچون کالین مک کیب، لارا مالوی، استیفن هیث و ماری آن دوان هستند.